ยังไม่เคยอ่านโฮเมอร์? สรุปทุกเรื่องที่ควรรู้เกี่ยวกับ ‘The Odyssey’ ก่อนไปดูหนังใหม่ของ Christopher Nolan

ผ่านมาเกิน 20 ปีแล้วนับจากวันที่เรา ‘พลาด’ ผลงานที่เกือบจะเป็นประตูบานแรกสู่โลกโบราณของ Christopher Nolan ไป ก่อนที่เขาจะได้ยืนหลังกล้องกำกับ Batman Begins, ผู้กำกับคนนี้เคยถูกวางตัวให้มากำกับ Troy, โปรเจ็กต์ปี 2004 ของ Wolfgang Petersen ที่ดัดแปลงจาก Iliad. แม้โปรเจ็กต์นั้นจะล้มพับไปอย่างน่าเสียดาย แต่โลกโบราณก็ยังไม่เคยหลุดไปจากความคิดของเขาเลย

สองทศวรรษต่อมา พร้อม 7 รางวัล Academy Awards จาก Oppenheimer ในวันนี้ Nolan กำลังระดมทุกประสบการณ์ด้านการทำหนังสเกลยักษ์มาลงในโปรเจ็กต์ดัดแปลงหนึ่งในเรื่องเล่าที่เก่าแก่ที่สุดของมนุษยชาติ ผลงานตีความใหม่ที่ทุกคนเฝ้ารออย่าง The Odyssey เหลือเวลาไม่ถึงสองสัปดาห์ก็จะลงจอใหญ่แล้ว พร้อมทัพนักแสดงระดับ A-list อย่าง Matt Damon, Anne Hathaway และ Tom Holland ที่จะมาปลุกชีวิตมหากาพย์กรีกโบราณเรื่องนี้ให้โลดแล่นอีกครั้ง ถ้าครั้งสุดท้ายที่คุณเจอกับ Homer คือในห้องเรียนภาษาอังกฤษสมัยมัธยม ลองถือว่านี่คือคอร์สรีเฟรชสั้นๆ: 6 เรื่องที่ควรรู้ก่อนแสงไฟในโรงจะดับลงในวันที่ 17 กรกฎาคมนี้

เนื้อเรื่องของ The Odyssey ว่าด้วยอะไร?

Culture Club/Getty Images

มหากาพย์กรีกโบราณเรื่องนี้เชื่อกันว่าแต่งโดย Homer และย้อนไปได้ถึงราวศตวรรษที่ 8 หรือ 7 ก่อนคริสตกาล ตัว Odyssey เล่าเรื่องการเดินทางของ Odysseus กษัตริย์แห่ง Ithaca ระหว่างที่พยายามกลับบ้านหลังศึก Trojan War อันโหดร้ายยาวนาน 10 ปี การเดินทางกลับ Ithaca ของเขากินเวลาอีก 10 ปี และพาเขาไปทั่วทั้งทะเล Aegean และ Mediterranean ระหว่างทางเขาได้พบตั้งแต่นางไม้ Calypso, อสูรตาเดียว Polyphemus, แม่มด Circe ไปจนถึงเหล่านางไซเรน และอีกมากมาย ระหว่างการกลับบ้าน ลูกเรือของเขาทุกคนตายหมด และตัว Odysseus เองก็ถูกเข้าใจว่าเสียชีวิตไปแล้ว ขณะเดียวกัน ภรรยาของเขา Penelope และลูกชาย Telemachus ต้องรับมือกับบรรดาชายหนุ่มกว่าร้อยคนที่พยายามช่วงชิงขอ Penelope แต่งงาน

แล้ว The Odyssey เป็นเรื่องจริงหรือเปล่า?

Universal Pictures Uk

แม้จะถูกยกให้เป็นหนึ่งในงานวรรณกรรมที่เก่าแก่ที่สุดที่ยังหลงเหลืออยู่ แต่จริงๆ แล้วไม่มีใครรู้แน่ชัดเลยว่าเหตุการณ์ใน Odyssey — ทั้ง Trojan War และการเดินทางกลับบ้านของ Odysseus — เคยเกิดขึ้นจริงหรือไม่ นักวิชาการส่วนใหญ่เห็นพ้องกันว่า Odysseus น่าจะเป็นตัวละครสมมติ ถ้าเขาเคยมีตัวตนอยู่จริง ก็น่าจะเป็นเพียงคนท้องถิ่นธรรมดาที่ประสบการณ์ถูกเล่าขานจนเกินจริงไปตามกาลเวลา ส่วน Trojan War เอง นักวิชาการเชื่อว่าน่าจะเป็นสงครามจริงหรือชุดของความขัดแย้งที่เกิดขึ้นราวศตวรรษที่ 13 ก่อนคริสตกาล แต่ต้นตอน่าจะผูกโยงกับการเมืองและการค้ามากกว่าการลักพาตัว Helen of Troy และทุกวันนี้ก็ยังไม่มีหลักฐานยืนยันว่าม้า Trojan Horse ในตำนานที่ซ่อนทหารไว้เป็นสิบๆ ตัวนั้นเคยมีอยู่จริง

ทีมนักแสดงในเวอร์ชันของ Nolan สำหรับ The Odysseyมีใครบ้าง?

Universal Pictures Uk

Universal Pictures Uk

Universal Pictures Uk

Universal Pictures Uk

เวอร์ชันของ Nolan อัดแน่นไปด้วยนักแสดงตัวท็อป “ราชวงศ์” แห่ง Ithaca นำโดย Matt Damon ในบท Odysseus, Anne Hathaway ในบท Penelope และ Tom Holland ในบท Telemachus ส่วน Robert Pattinson รับบท Antinous หนึ่งในชายที่มาจีบ Penelope ขณะที่ Lupita Nyong’o รับบท Helen of Troy และ Clytemnestra, Jon Bernthal เป็น Menelaus, Benny Safdie เป็น Agamemnon, John Leguizamo เป็น Eumaeus และ Mia Goth เป็น Melantho ด้าน Zendaya รับบทเทพี Athena, Bill Irwin รับบทอสูรตาเดียว Polyphemus และ Charlize Theron รับบท Circe Travis Scott เสริมทัพในบทกวีขับลำนิทาน และบทบาทของ Elliot Page ที่ยังไม่เปิดเผยนั้น ลือกันว่าอาจเป็น Sinon

ตัวหนัง The Odysseyยาวแค่ไหน?

 

View this post on Instagram

 

มหากาพย์ของ Homer แบ่งออกเป็น 24 เล่ม ขณะที่เวอร์ชันภาพยนตร์ของ Nolan มีความยาว 172 นาที กลายเป็นหนังที่ยาวเป็นอันดับสองในผลงานของเขา รองจาก Oppenheimer ที่นั่งดูเต็มๆ สามชั่วโมงเป๊ะ

ทำไม Travis Scott ถึงมาปรากฏตัวใน The Odyssey?

 

View this post on Instagram

 

แม้ La Flame จะเป็นที่รู้จักหลักๆ ในฐานะแร็ปเปอร์และโปรดิวเซอร์ แต่เขาก็เคยร่วมแสดงในโปรเจ็กต์อย่าง Gully และ Aggro Dr1ft. ขณะที่ Nolan เคยเปรียบธรรมเนียมการขับลำนิทานมหากาพย์ของ Homer กับรูปแบบการเล่าเรื่องผ่านแร็ปในยุคปัจจุบัน โดยอธิบายว่าเรื่องเล่านี้ถูกขับร้องต่อๆ กันมานานหลายปีก่อนจะถูกบันทึกเป็นลายลักษณ์อักษรอย่างจริงจัง “ผมเลือกเขามาเล่นเพราะอยากสื่อถึงไอเดียที่ว่าเรื่องนี้ถูกส่งต่อกันมาในฐานะบทกวีที่เล่าต่อกันปากต่อปาก ซึ่งเทียบเคียงได้กับแร็ป” เขากล่าว

ควรอ่านฉบับแปลไหนของ Odyssey ถึงจะปังสุด?

Grant Buchanan/Dave Benett/Wireimage

ฉบับแปลปี 2017 ของ Emily Wilson ถูกยกให้เป็นหนึ่งในเวอร์ชันร่วมสมัยที่ดีที่สุด งานแปลของเธอใช้รูปแบบกลอน iambic pentameter ที่ไม่ลงสัมผัส ซึ่งคงโครงสร้างบรรทัดต่อบรรทัดให้ใกล้เคียงกับต้นฉบับภาษากรีกมากที่สุด และได้รับคำชมว่าเผชิญหน้ากับด้านมืดของเรื่องได้อย่างตรงไปตรงมา มุมมองของเธอต่อคาแรกเตอร์ต่างๆ โดยเฉพาะ Odysseus และ Penelope นี่เองที่ทำให้ Nolan เลือกใช้ฉบับแปลของเธอเป็นแรงบันดาลใจหลักของหนังเรื่องนี้

แต่ถ้าใครกำลังมองหาฉบับแปลที่เกาะโครงสร้างภาษากรีกดั้งเดิมและการซ้ำคำแบบ Homeric มากกว่า ก็สามารถหันไปอ่านเวอร์ชันปี 1965 ของ Richmond Lattimore ได้เลย