ลือ! Elon Musk เดินหน้าศึกษาควบรวม SpaceX–Tesla ก่อนเปิด IPO ใหญ่สุดในประวัติศาสตร์

สรุป

• CNBC รายงานว่า Elon Musk ได้หารือเรื่องการควบรวมกิจการระหว่าง SpaceX และ Tesla กับทีมงาน โดย SpaceX เตรียมเข้าซื้อขายในตลาด Nasdaq ภายใต้ตัวย่อ “SPCX” ในวันที่ 12 มิถุนายน
• SpaceX ตั้งเป้ามูลค่ากิจการสูงสุดราว 1.75 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐ ซึ่งจะกลายเป็น IPO ใหญ่ที่สุดในประวัติศาสตร์ ขณะที่มูลค่าตลาดปัจจุบันของ Tesla อยู่ราว 1.6 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐ ส่งผลให้บริษัทหลังควบรวมอาจมีมูลค่าทะลุ 3 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐ
• ยังไม่มีบริษัทใดออกมายืนยันแผนควบรวมอย่างเป็นทางการ แต่ความสัมพันธ์เชิงปฏิบัติการของทั้งสองแน่นแฟ้นมานาน และ Musk ยังถือสิทธิ์ออกเสียงใน SpaceX ถึง 85%

CNBC รายงานโดยอ้างแหล่งข่าวใกล้ชิดว่า Elon Musk ได้ปิ๊งไอเดียการควบรวมกิจการของ SpaceX และ Tesla ร่วมกับทีมงาน โดยจังหวะเวลาถูกวางไว้อย่างเจตนา: SpaceX ยื่นเอกสาร S-1 เมื่อวันที่ 20 พฤษภาคม และคาดว่าจะเริ่มเข้าซื้อขายในตลาด Nasdaq ภายใต้ตัวย่อ “SPCX” ในวันที่ 12 มิถุนายน โดยเล็งมูลค่ากิจการสูงสุดราว 1.75 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐ ซึ่งจะเป็นการเปิดตัวในตลาดทุนที่ยิ่งใหญ่ที่สุดในประวัติศาสตร์ แม้ยังไม่มีการยืนยันอย่างเป็นทางการจากทั้งสองฝั่ง แต่โครงสร้างรองรับการรวมตัวกันได้ถูกปูทางไว้อย่างเงียบ ๆ มาหลายปีแล้ว

เหตุผลเชิงกลยุทธ์ของดีลควบรวมเริ่มจาก AI ทั้งสองบริษัทพัฒนาเลยจุดมุ่งหมายดั้งเดิมไปไกล และในแก่นแท้วันนี้คือธุรกิจโครงสร้างพื้นฐานด้าน AI ที่ต้องแย่งชิงทรัพยากรแบบเดียวกัน ไม่ว่าจะเป็นกำลังประมวลผล ไฟฟ้า และบุคลากรวิศวกรรมเฉพาะทาง SpaceX ได้ควบรวมกับสตาร์ตอัป AI ของ Musk ชื่อ xAI เมื่อต้นปี 2026 ส่งผลให้มูลค่าในตลาดส่วนตัวพุ่งขึ้นไปถึง 1.25 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐก่อนยื่นไฟลิงก์ IPO ขณะที่ Tesla เปิดเผยการลงทุนมูลค่า 2 พันล้านดอลลาร์สหรัฐใน xAI เมื่อเดือนมกราคม 2026 ยิ่งถักทอสายใยทางการเงินในจักรวาลธุรกิจของ Musk ให้แน่นหนายิ่งขึ้น คำถามที่ดีลควบรวมกำลังตอบจึงไม่ใช่ว่าบริษัทเหล่านี้เชื่อมโยงกันอยู่แล้วหรือไม่ — ซึ่งเห็นได้ชัดว่าใช่ — แต่คือการรวมตัวอย่างเป็นทางการจะสร้างอำนาจทุนได้มากกว่ารูปแบบปัจจุบันหรือไม่

ในเชิงปฏิบัติ ความสัมพันธ์ของทั้งสองแนบชิดยิ่งกว่าพันธมิตรธุรกิจทั่วไป SpaceX ใช้งบไป 697 ล้านดอลลาร์สหรัฐเพื่อซื้อ Tesla Megapacks มาจ่ายพลังงานให้ศูนย์ข้อมูล AI และอีก 131 ล้านดอลลาร์สหรัฐสำหรับ Cybertruck ทีมวิศวกร กรรมการบริษัท และความสัมพันธ์ทางการเงินต่างไหลเวียนไปมาระหว่างสองฝั่งอย่างลื่นไหล ในปี 2024 Nvidia ตอบรับคำขอโดยตรงจาก Musk ให้โอนคำสั่งซื้อ GPU มูลค่า 500 ล้านดอลลาร์สหรัฐจาก Tesla ไปยัง xAI ซัพพลายเออร์จำนวนมากมองสองบริษัทนี้ราวกับเป็นลูกค้ารายเดียวกัน ในเชิงโครงสร้าง พวกเขาจึงแทบไม่ใช่สององค์กรแยกขาด แต่คือสองหน่วยธุรกิจภายใต้โฮลดิงคอมพานีไม่เป็นทางการเดียวกันมากกว่า

ความซับซ้อนที่แท้จริงอยู่ที่กลไกการควบรวม วิธีที่มีแนวโน้มที่สุดคือการแลกหุ้น แต่การกำหนดอัตราแลกเปลี่ยนระหว่าง SpaceX ที่เพิ่งเข้าตลาดกับ Tesla ที่จดทะเบียนมานาน ย่อมสร้างความขัดแย้งด้านมูลค่าทันที เมื่อพิจารณาว่า Musk ควบคุมทั้งสองฝั่ง ผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมายที่ถูกอ้างถึงในรายงานของ CNBC ระบุว่าดีลควบรวมน่าจะผ่านด่านกฎหมายแข่งขันทางการค้าได้ เพราะธุรกิจจรวดกับรถยนต์ไฟฟ้าไม่ได้ทับซ้อนกันในตลาด แต่จะต้องเผชิญความท้าทายอย่างหนักด้านธรรมาภิบาลผู้ถือหุ้น ผู้ถือหุ้น Tesla ไม่มีหลักประกันว่าผลประโยชน์ของตนจะมาก่อนในโครงสร้างการแลกหุ้น ที่เปิดโอกาสให้ Musk ในฐานะผู้ควบคุม SpaceX ที่มีสิทธิ์ออกเสียง 85% เป็นผู้กำหนดเงื่อนไขเป็นหลัก หนังสือชี้ชวนของ SpaceX ยังระบุว่าบริษัทเป็น “controlled company” ซึ่งเปิดช่องให้ยกเว้นหลักคุ้มครองธรรมาภิบาลมาตรฐาน หมายความว่าผู้ถือหุ้น Class A มีช่องทางปกป้องสิทธิ์อย่างจำกัด

ตัวอย่างในอดีตไม่ได้สร้างความมั่นใจให้ผู้ถือหุ้นส่วนน้อยเท่าไร นี่จะเป็นครั้งที่สี่ที่ Musk เดินเกมดีลใหญ่ระหว่างบริษัทที่เขาควบคุม SolarCity ถูกผนวกเข้า Tesla ในปี 2016 ในดีลที่จบลงด้วยการถูกผู้ถือหุ้นฟ้องร้อง xAI ซื้อกิจการ X มูลค่า 33,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐในเดือนมีนาคม 2025 ทำให้แพลตฟอร์มที่มีมูลค่าราว 9,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐกลับมาถูกตีราคาเป็น 33,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐบนงบดุลของ xAI จากนั้น Tesla ยังลงทุน 2,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐใน xAI ต่อ แม้ผู้ถือหุ้นจะเคยลงมติค้านข้อเสนอในลักษณะเดียวกันมาก่อน ทุกดีลเดินตามแพตเทิร์นเดียวกัน: Musk ขยับก่อน ผู้ถือหุ้นค่อยมาแบกรับความซับซ้อนทีหลัง

Dan Ives นักวิเคราะห์จาก Wedbush คาดว่าความร่วมมือครั้งนี้จะไปจบที่การควบรวมเต็มรูปแบบภายในปี 2027 โดยให้เหตุผลว่าทั้งสองบริษัทเผชิญข้อจำกัดแบบเดียวกันในเรื่องพลังงาน กำลังประมวลผล AI และซัพพลายชิป Ross Gerber ซีอีโอ Gerber Kawasaki ให้สัมภาษณ์กับ CNBC ว่าการควบรวมจะเปิดทางให้ Musk ทำตามความทะเยอทะยานระยะยาวในการบริหารบริษัทเดียวที่รวมศูนย์ทุกอย่าง ขณะเดียวกันก็ทำให้บริษัทใหม่มีขนาดทุนมากพอจะสู้ในสนาม AI กับ Google และ Microsoft ด้าน Walter Isaacson ผู้เขียนชีวประวัติฉบับสมบูรณ์ของ Musk สรุปภาพอย่างตรงไปตรงมาว่า “Elon Musk ย้ายวิศวกรไปมาระหว่างบริษัทของเขาอยู่ตลอด ผมคิดว่าเขาอยากทำให้ทั้งหมดกลายเป็นบริษัทใหญ่บริษัทเดียว”

SpaceX คาดว่าจะเริ่มเข้าซื้อขายใน Nasdaq ภายใต้ตัวย่อ “SPCX” ในวันที่ 12 มิถุนายน และจนถึงตอนนี้ ทั้ง SpaceX และ Tesla ยังไม่ได้ยืนยันการหารือเรื่องควบรวมใด ๆ อย่างเป็นทางการ